Objawy nietolerancji histaminy
Nietolerancja histaminy może objawiać się w bardzo różnorodny sposób – od dolegliwości skórnych i trawiennych po zmęczenie lub bóle głowy. Objawy często są niespecyficzne i mogą występować pojedynczo lub w różnych kombinacjach. Warto obserwować swoje reakcje na produkty, które naturalnie zawierają histaminę lub sprzyjają jej gromadzeniu w organizmie.
Dlaczego pojawiają się objawy?
Histamina dostarczana z pożywieniem jest naturalnie rozkładana przez enzym DAO (diaminooksydazę), który działa w przewodzie pokarmowym.
Gdy aktywność DAO jest niewystarczająca, histamina może się kumulować. U części osób może to prowadzić do objawów, które nazywamy nietolerancją histaminy.
Objawy te mogą dotyczyć wielu układów organizmu. Zwykle pojawia się tylko kilka z nich – najczęściej migrena, objawy skórne lub trawienne.
Najczęstszymi objawami wynikającymi z niedoboru DAO są:
Migrena i bóle głowy
Pokrzywka, sucha skóra, świąd, atopowe zapalenie skóry
Wzdęcia, zaparcia, biegunki, zaburzenia żołądkowo jelitowe
Bóle mięśni, chroniczne zmęczenie, fibromialgia
ADHD
Negatywne objawy związane z konsumpcją alkoholu
W przypadku nietolerancji histaminy często obserwuje się współwystępowanie kilku objawów – niekiedy nawet kilkunastu.
Schnedl WJ, Lackner S, Enko D, et al. Evaluation of symptoms and symptom combinations in histamine intolerance. Intest. Res. 2019;17:427–433.
Na tabeli poniżej przedstawiono również objawy nietolerancji histaminy z zaleconym postępowaniem w danym przypadku.
Występowanie i efekty działania histaminy.
Poniżej przedstawiono również objawy nietolerancji histaminy z zaleconym postępowaniem w danym przypadku.
Skóra
- świąd
- pokrzywka
- zaczerwienienie
Jeśli nie zidentyfikowano konkretnego alergenu, który odpowiada za dolegliwości skórne, warto rozważyć nietolerancję histaminy – zwłaszcza jeśli objawy mają charakter nawracający lub nie ustępują mimo leczenia miejscowego.
Warto wiedzieć
Świąd w obrębie uszu, nosa czy okolic odbytu może mieć różne przyczyny – np. hemoroidy lub zakażenie pasożytnicze. Jeśli zostały wykluczone, warto wykonać diagnostykę DAO.
Żołądek i jelita
- biegunka
- bóle i skurcze żołądka
- napadowe skurcze jelit
- wzdęcia
Wieloletnie dolegliwości trawienne, które nie ustępują mimo eliminacji laktozy, glutenu, fruktozy czy diagnozy zespołu jelita drażliwego lub choroby Crohna, mogą mieć inne podłoże. U części osób przyczyną może być nietolerancja histaminy.
Warto oznaczyć poziom enzymu DAO i histaminy we krwi oraz rozważyć czasowe wykluczenie produktów bogatych w histaminę.
Macica
- bóle przypominające miesiączkę, bez krwawień, a czasem z nieregularnymi krwawieniami
Zalecana jest konsultacja ginekologiczna,
Układ oddechowy
- zatkany nos
- wodnisty katar
- kichanie
- skurcz oskrzeli
- świsty
- duszność
Warto rozważyć nietolerancję histaminy w sytuacji, gdy objawy ze strony układu oddechowego utrzymują się mimo prawidłowych wyników testów alergicznych i poziomu IgE.
Układ nerwowy
- zawroty głowy
- podniecenie
- pobudzenie
- niemożność zaśnięcia
- rozregulowanie rytmu snu
- nudności
- wymioty
- nierówne bicie serca
- wahania ciśnienia krwi
- migrenowe bóle głowy
Histamina wpływa na funkcjonowanie mózgu – reguluje sen, czuwanie i poziom pobudzenia. U osób z nietolerancją histaminy jej nadmiar we krwi może zakłócać fizjologiczne procesy, np. zasypianie czy regenerację. Warto przyjrzeć się aktywności enzymu DAO oraz poziomowi histaminy, zwłaszcza jeśli objawy pojawiają się po spożyciu czerwonego wina lub innych produktów bogatych w histaminę .
Układ krążenia krwi
- nierówne bicie serca
- wahania ciśnienia krwi
- głównie spadki
Histamina może wpływać na funkcjonowanie układu sercowo-naczyniowego, w tym na napięcie naczyń krwionośnych. Jej nadmiar, wynikający z niedoboru enzymu DAO, bywa mylony z innymi zaburzeniami – takimi jak problemy hormonalne czy stres. Warto rozważyć diagnostykę w kierunku nietolerancji histaminy, jeśli objawy utrzymują się mimo leczenia przyczynowego.
Ogólny
Wpływ na:
- regulację temperatury
- apetyt
- przyjmowanie pokarmów
- uczenie się i zapamiętywanie
Dzieci z nietolerancją histaminy mogą mieć trudności z koncentracją, nadpobudliwość lub problemy z nauką. Nietolerancja wpływa na wiele procesów w organizmie – od gospodarki cieplnej po zdolności poznawcze. Gdy objawy są niespecyficzne i nie ustępują mimo prób leczenia, warto rozważyć szerszą diagnostykę, również w kierunku nietolerancji histaminy.
Mirosław Mastej.: To może być HIT. Hipoalergiczni, sierpień 2016, 42-55.